Noodstroom van levensbelang!!!

Wat is de kans om getroffen te worden door een stroomstoring.In vergelijk met een aantal andere landen relatief klein,de gemiddelde uitval in Nederland is 30 minuten per jaar, hiermee zijn we na Duitsland één van de landen in Europa waar het elektriciteitsnet het meest betrouwbaar is. Deze 30 minuten per jaar komt overeen met een bedrijfszekerheid van 99,97%. Dit lijkt hoog maar in veel sectoren leidt de kleinste onderbreking tot grote gevolgen.Denk maar eens aan de ICT sector,in de gezondheidszorg, in de communicatie enz.

Stroomstoringen

Wat is de kans om getroffen te worden door een stroomstoring.Zoals al eerder opgemerkt met een bedrijfszekerheid van 99,97% relatief klein in Nederland.De meeste stroomstoringen in Nederland zijn meestal klein van aard en worden vaak veroorzaakt in het laagspanningsnet, bijvoorbeeld door het raken van kabels door graafwerkzaamheden. Stroomstoringen in het hoogspanningsnet, die relatief zelden voorkomen,hebben daarentegen een veel grotere impact en daarmee ook grote bekendheid. Zo zaten in november 2005 door winterse weersomstandigheden in Haaksbergen ongeveer twaalfduizend huishoudens en bedrijven 30 tot 61 uur zonder stroom.Ook Rotterdam werd in 2005 getroffen door een grote stroomstoring, waarschijnlijk door een foute schakelhandeling van de betrokken netbeheerder. Shell heeft als gevolg hiervan alle 65 fabrieken op het raffinagecomplex in Pernis gecontroleerd moeten stilleggen.Het meest recente voorbeeld is de grote stroomstoring in december 2007 in de Bommeler- en Tielerwaard. Een Apache-helikopter van Defensie raakte een hoogspanningsmast, waardoor vele huishoudens en bedrijven tot 48 uur zonder stroom zaten.Stroomstoringen uit de afgelopen vier jaar die lang hebben geduurd hebben grote impact gehad.Maar nu, hoe groot is het risico op grote stroomstoringen in de toekomst.

Risicoanalyse stroomstoringen

Risico = Kans X Effect dat weten we uit de kwantitatieve risicoanalyse.De Kans zal afhangen van factoren als het beheer hiermee bedoeld onderhoud en vernieuwen van kabels en installatie`s, maar ook extreme weersomstandigheden en calamiteiten zoals bijvoorbeeld plaats vond in de Bommelerwaard. Ook niet geheel onbelangrijk de continuering van transport van elektriciteit die we in Nederland niet opwekken. Als de eigen Nederlandse elektriciteitscentrales de benodigde elektriciteit niet kunnen opwekking dan zal dit leiden tot afschakeling van grote delen van het elektriciteitsnet.Een ander fenomeen is het grillig gedrag van de grote hoeveelheden opgewekte elektriciteit door windturbine parken.Dit kan een dermate verstoring teweeg brengen wat kan leiden tot een stroomstoring in het distributienet.Effect hangt af van de omvang van de stroomstoring.De omvang zal toenemen naar mate de stroomstoring stroomopwaarts plaats vindt.Een stroomstoring in een 400 Volt distributienet heeft minder impact dan een stroomstoring in een 50 kV distributienet of 110 kV transportnet.Op basis van deze gegevens is het dus moeilijk om een goede risicoanalyse te maken.Een ding weten we zeker, uit de laatste cijfers van stroomstoring meldingen blijkt, dat de kans toeneemt.

Toename kans op stroomstoringen

De kans op een stroomstoring in de lager gelegen distributienetwerken is het grootst simpel weg omdat daarvoor de meeste kabels in de grond liggen en de meeste schakelapparatuur hiervoor is opgesteld.Overbelasting,veroudering, achterstallig onderhoud, graafwerkzaamheden en schakelfouten zijn vaak de oorzaak van een stroomstoring hieraan.Sinds de liberalisering zijn netbeheerders verantwoordelijk voor deze netten.De vraag is in hoeverre deze investeren in goed onderhoud en tijdig vervangen van kabels en apparatuur.Bij hoger gelegen netwerken als het 110 kV transportnet en 400 kV koppelnet ligt het wat anders. Natuurlijk spelen daar ook aan aantal genoemde oorzaken uit het lager gelegen netwerk mee, maar bij deze netten zijn het hoofdzakelijk overbelasting, schakelfouten en natuurlijk extreme weersomstandigheden en beschadiging van de hoogspanningslijnen. Simpelweg zijn bovengrondse netten gevoeliger voor de laatst genoemde oorzaken. Als we de weerprofeten mogen geloven dan zal de kans op extreme weersomstandigheden toenemen maar in welke mate en tijd kunnen ze niet vertellen. De vraag is in hoeverre kunnen we daar rekening mee houden.Als we alle netwerken ondergronds maken zou het een oplossing kunnen zijn, maar dat vergt een forse investering.

Van kwaad tot erger

De onderbrekingstijd is alles bepalend omdat het normale dagelijks leven tot stilstand is gekomen zonder elektriciteit.De noodstroomvoorzieningen zullen hun werk doen tot dat de batterijen leeg zijn en er geen brandstof meer is om de aggregaten in bedrijf te houden.Het verwarmingssysteem in huis doet het ook niet meer omdat er geen elektriciteit meer is voor de circulatiepomp en de ketelregeling.En verder na een aantal dagen zal langzaam de koelkast en diepvriezer ontdooien.Naar mate de stroomstoring langer gaat duren worden de gevolgen meer zichtbaar.De samenleving raakt ontregeld doordat betaalsystemen niet meer werken, mobile telefoons het niet meer doen, communicatie als telefoon, internet en kabel TV uitvallen, verkeerslichten het verkeer niet meer regelen, treinen en trams niet meer rijden. Zorginstellingen moeten geëvacueerd worden. Ook het autoverkeer komt stil te liggen omdat de tankstations niet meer in bedrijf zijn. Aardgas en schoon drinkwater niet meer geleverd worden.Een lange stroomstoring brengt ons terug naar het stenen tijdperk.Dit lijkt een vreselijk doem scenario maar is wel denkbaar mogelijk. Er zijn hiervoor twee belangrijke parameters. Ten eerste de omvang van de stroomstoring en ten tweede de tijdsduur van de stroomstoring. De locatie in Nederland is ook bepalend, gebeurt het in een dicht bevolkt gebied of in een dun bevolkt gebied.Een langdurige stroomuitval in Zeeland heeft een heel andere impact dan een langdurige stroomuitval in de randstad.

Afhankelijk van elektriciteit

Uit het voorgaande blijkt dat wel heel afhankelijk zijn van elektriciteit.De vraag is op welke manier is levering van elektriciteit dit zeker te stellen.Leidt het systeem van vrije marktwerking naar deze zekerheid of juist niet! Een ander manier is om meer aan decentrale opwekking te doen zodat we niet meer afhankelijk zijn van de centrale voorziening.Nieuwe technieken zullen dit zeker mogelijk maken. Maar zoals altijd loopt de politiek ver achter op de technische mogelijkheden en daarbij spelen allerlei belangen natuurlijk een grote rol. Over het algemeen zijn dit economische belangen. Energie is nu eenmaal big business.

Zijn wij voorbereid op een grote stroomstoring?

Deze vraag kunnen we ons zelf stellen.Van de afgelopen grote stroomstoringen kunnen we geleerd hebben. maar deze kunnen een fractie zijn van wat ons te wachten staat. Bij een grotere omvang zijn er geen naast gelegen hulpverleners die te hulp schieten.Er is rekening gehouden met een noodplan maar in hoeverre deze volstaat weet men niet. Dit soort rampen zijn niet te oefenen.Ramen sluiten met een kaarsje op tafel en een batterijen radio zal op korte termijn nog voldoen maar daarna worden primaire zaken als eten en drinken belangrijk. En we zijn ook niet gewend om zonder elektriciteit te leven het behoort bij ons als de normaalste zaak van de wereld.

Zijn stroomstoringen te voorkomen?

Denken dat een stroomstoring te voorkomen is, een illusie. Natuurlijk is het mogelijk om het risicofactor te verlagen maar dat vergt hoge investeringen.Belangrijk zijn beleidsplannen waarin problemen onderkent worden.

Wordt vervolgd....